Ortopedi nedir?

Vücut organlarındaki anadan doğma veya sonradan olma düzensizlikleri ve eksikleri düzeltmek için çalışan tıp koludur.

Bunun için de jimnastik, masaj, mekanik, elektrik, su tedavileri ve ameliyat gibi çeşitli yollardan yararlanılır. Organların düzeltilmesi çocukluk çağında daha kolay olduğu için, ortopedi de daha çok çocuklar üzerinde çalışır. Ortopedi daha çok, insan vücudunun şekil bozuklukları ile uğraşmayı kendilerine iş edinmiş olan genel cerrahların, bu konudaki değerli çalışmalarıyla doğmuş ve gelişmiştir.

Burada adı geçen şekil bozuklukları, hareket sistemiyle yani gövde ve uzuvlarla ilgili şekil bozukluklarıdır. Buna karşılık yüz, kafa ve iç organlara ait şekil bozuklukları, bu tıp dalının çalışma alanının dışında kalır. İlk bakışta çalışmaların dar bir alan içinde kaldığı zannı uyanırsa da hakikatte bu alan oldukça geniştir. Zira, şekilde ve fonksiyonda bozukluklar yapan hastalık ve darbeler oldukça fazladır. Ortopediyi insan vücudunun özellikle mekanik fonksiyonları ile uğraşan bir tıp dalı olarak da tarif etmek mümkündür.

Ortopedi terimi, ilk olarak Paris Tıp Fakültesi profesörlerinden Nicolas Andry (1658-1742) tarafından kullanılmıştır. Ortopedi kelimesi düzgün, kusursuz çocuk veya düzgün, kusursuz terbiye, düzeltme anlamlarına gelen bir terimdir. Fakat zamanla hüviyetini değiştirmiş, her yaştaki insanların hareket sisteminin şekil ve fonksiyon bozuklukları ile ilgilenir hale gelmiştir.

ortopedi

Mısır, Babil, Çin, Hint, Yunan ve Roma kalıntılarında, insan vücudundaki sakatlıkların sebep oluş ve şekilleri ile tedavileri üzerinde çalışıldığına dair kayıtlara rastlanmaktadır. Yıllar ilerledikçe ortopedi alanında da yeni gelişmeler olmuş ve ortopedi giderek daha köklü bir hale gelmiştir. Önceden alınmış insan ve hayvan kemiklerinin çeşitli şekillerde saklanması ve lüzumunda kullanılmasını temin eden kemik bankaları ile noksanlığı plastik maddelerle telafi etmek için imal edilen iç sun’i uzuvlar, ortopedik cerrahinin son zamanlarda ulaştığı yenilikler arasına girdi.

Ortopedi dalında ihtisas yapan hekimlere ortopedist ismi verilmektedir. Hareket Sisteminin diğer önemli elemanları olan kaslar iskelette kemiklerin çıkıntılı yerlerine veya kendileri için özel oluşmuş yüzeylere yapışarak başlar ve en az bir bazen iki eklemi katederek yine aynı şekilde bir kemik yüzeye yapışırlar. Eklemlerde değişik hareketleri sağlamak için aynı etkiyi sağlayan kas grupları ve karşıt etkiyi sağlayan kas grupları vardır. Kasılmaları Beyin ve Omurilik kontrollü olarak periferik sinirlerin uyarmasıyla olur.

Asıl kontrol mekanizmaları Beyin aracılığıyla sağlanır. Beyin kontrolu bir şekilde ortadan kalkar ve omurilik kontrolü ele geçirirse istemsiz kasılmalar meydana gelir. Hareket Sistemi çok yoğun bir damar ağıyla beslenir. Arterler Ekstremitelere arteryel kanı getirip, Venler venöz kanı götürür. Kemikler de zengin bir damar ağıyla donatılmıştır. Vücudumuzdaki kemikler yaşayan dokulardır ve sürekli yıkılıp yeniden yapılarak, kendilerini yenilerler.Ancak biz bunu hissetmeyiz.

Ayrıca kan hücrelerinin yapımında ve Kalsiyum ve Fosfor metabolizmasında çok önemli işlevleri vardır.Hareket Sisteminde normalde ağrısız hareket etme kabiliyeti vardır. Hareketler veya istirahat halinde sürekli ağrı olması patolojik bir durumdur. Ağrı ile birlikte hareketlerin güç yapılması veya hareket kısıtlılığı yine hastalık belirtisidir. Eklemlerden sürekli ses gelmesi ve bu sesle birlikte ağrı olması da patolojik bir bulgudur.

Bunlar dışında kemik ve eklemler üzerinde şişlik, ısı artışı, kızarıklık, sıcaklık diğer önemli belirtilerdendir. Kas gücünde azalma, hissetmenin azalması, uyuşukluk, karıncalanma sinirsel fonksiyon bozukluğunun habercisidir. Aksama, topallayarak yürüme iskelet, kas veya sinir sisteminin bir bozukluğu sonucu olabilir. Kaslarda incelme (atrofi) kullanılmamaya veya az kullanılmaya bağlı olarak gelişir. Uç bölgelerde solukluk, soğukluk veya morarma dolaşım sistemine ait bir patolojiyi gösterir.

Sözlükte "ortopedi" ne demek?

1. Hekimliğin çocuklardaki vücut biçimsizliklerini düzelten ya da önleyen bir kolu.
2. Vücuttaki kemikler, eklemler, kaslar, kirişler, sinirler gibi hareketi sağlayan organ bozukluklarını sağaltan cerrahi kolu.
3. Hastanelerde bu tür sağaltımların yapıldığı bölüm.

Ortopedi kelimesinin ingilizcesi

n. orthopaedics [Brit.], orthopedics, orthopaedy [Brit.], orthopedy
Köken: Fransızca

Yorumlar

Bu sayfa ait yorum bulunamadı. İlk yorum yapan siz olun.

Yorum ekle

Vazgeç